Δημοψήφισμα στη Βενεζουέλα για πλούσια σε πετρέλαιο περιοχή που ελέγχεται από τη Γουιάνα

Μια διαμάχη δεκαετιών για την πλούσια σε πετρέλαιο περιοχή του Εσεκίμπο φτάνει σε ένα νέο, δυνητικά κλιμακωτό κεφάλαιο την Κυριακή, καθώς η Βενεζουέλα διεξάγει δημοψήφισμα σχετικά με την περιοχή που ελέγχεται από τη Γουιάνα.

Παρά την εκκρεμή δίκη στο Διεθνές Δικαστήριο της Δικαιοσύνης (ICJ) σχετικά με το πού πρέπει να βρίσκονται τα σύνορα των δύο χωρών, η Βενεζουέλα αποφάσισε να ζητήσει τη γνώμη των πολιτών της για το εάν πρέπει να δημιουργήσει ένα νέο «κράτος» στο Εσεκίμπο -- μια κίνηση, που όπως υποδτηρίζει η Γουιάνα θα ανοίξει το δρόμο για τη γείτονά της να καταλάβει «μονομερώς και παράνομα» την περιοχή.

Τι διακυβεύεται;


Η διαφωνία

Με 160.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα (62.000 τετραγωνικά μίλια), το Essequibo αποτελεί πάνω από τα δύο τρίτα της Γουιάνας, η οποία διοικεί την περιοχή για περισσότερα από 100 χρόνια.

Στην Τζορτζτάουν, την αγγλόφωνη πρωτεύουσα της Γουιάνας, το λογότυπο «Essequibo is ours» αναβοσβήνει συχνά στις οθόνες της τηλεόρασης και κοσμεί τοίχους κτιρίων και πανό.

Η κυβέρνηση της Γουιάνας επιμένει να διατηρήσει τα σύνορα που καθορίστηκαν το 1899 από μια επιτροπή διαιτησίας, ενώ ισχυρίζεται ότι η Βενεζουέλα είχε συμφωνήσει με την απόφαση μέχρι να αλλάξει γνώμη το 1962.

Το Καράκας, από την πλευρά του, ισχυρίζεται ότι ο ποταμός Εσεκίμπο στα ανατολικά της περιοχής αποτελεί φυσικό σύνορο και είχε αναγνωριστεί ως τέτοιο από το 1777 όταν ιδρύθηκε η λεγόμενη Γενική Καπετάνισσα της Βενεζουέλας, μια διοικητική περιφέρεια της αποικιακής Ισπανίας.

Αναφέρεται επίσης στη Συμφωνία της Γενεύης που υπογράφηκε το 1966 εν όψει της ανεξαρτησίας της Γουιάνας από τη Βρετανία, η οποία προέβλεπε μια διευθέτηση με διαπραγματεύσεις στα τελικά σύνορα της περιοχής, η οποία δεν έγινε ποτέ.

 

 

Το δημοψήφισμα
Το δημοψήφισμα -- που περιγράφεται ως συμβουλευτικό και μη δεσμευτικό -- θα θέσει πέντε ερωτήματα στους ψηφοφόρους της Βενεζουέλας.

Περιλαμβάνουν την απόρριψη ή όχι της απόφασης του 1899, για την οποία ο Καράκας λέει ότι «επιβλήθηκε με δόλο».

Επίσης, στο ψηφοδέλτιο είναι εάν το Καράκας πρέπει να απορρίψει τη δικαιοδοσία του ICJ για τη διαμάχη και εάν θα χορηγήσει ή όχι την ιθαγένεια της Βενεζουέλας στον λαό -- επί του παρόντος Γουιάνα -- ενός νέου "κράτους Εσεκίμπα της Γουιάνας".

Δεν είναι ψήφος αυτοδιάθεσης.

Ωστόσο, η Τζορτζτάουν φοβάται ότι η Βενεζουέλα θα χρησιμοποιήσει το «ναι» της πλειοψηφίας ως υπεράσπιση για να εγκαταλείψει τη διαδικασία του ICJ και να καταφύγει σε μονομερή μέτρα, συμπεριλαμβανομένης της προσάρτησης ολόκληρης της περιοχής με τη βία.

Ο πρόεδρος της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο ελπίζει ότι η ψηφοφορία θα οδηγήσει σε «μεγάλη συναίνεση: για την υπεράσπιση της Βενεζουέλας»
Η Γουιάνα είχε καταθέσει επείγουσα αίτηση στο ICJ τον περασμένο μήνα για να σταματήσει το δημοψήφισμα, αλλά δεν έχει εκδοθεί απόφαση.

Ο πρόεδρος Νικολάς Μαδούρο δήλωσε την Τετάρτη ότι αναμένει η ψηφοφορία να οδηγήσει σε «μεγάλη συναίνεση: να υπερασπιστεί τη Βενεζουέλα».

Διπλωματικές πηγές είπαν στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι η εκστρατεία υψηλής προβολής για το «ναι» στο δημοψήφισμα, το οποίο έρχεται ενόψει των προεδρικών εκλογών του επόμενου έτους, ισοδυναμούσε ουσιαστικά με προπαγάνδα για τον Μαδούρο σε ένα σπάνιο ζήτημα που ξεπερνά τις αντιπαλότητες των πολιτικών κομμάτων στη Βενεζουέλα.

Δεν υπήρξε αντιεκστρατεία.

Η Γουιάνα λέει ότι η ψηφοφορία αποτελεί παραβίαση του διεθνούς δικαίου και έχει λάβει την υποστήριξη της Κοινότητας της Καραϊβικής (Caricom) και του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών (OAS).

 

 

Ο πραγματικός λόγος;
Κάποιοι λένε ότι το πραγματικό ζήτημα είναι το πετρέλαιο, με τη διαμάχη να εντείνεται μετά την ανακάλυψη αργού από την ExxonMobil το 2015 στο Essequibo.

Η μικροσκοπική Γουιάνα έχει τα μεγαλύτερα αποθέματα αργού κατά κεφαλήν στον κόσμο, ενώ η οικονομικά προβληματική Βενεζουέλα, που αντιμετωπίζει εξοντωτικές διεθνείς κυρώσεις, βρίσκεται στα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα συνολικά.

Μόλις τον περασμένο μήνα, η Γουιάνα ανακοίνωσε μια «σημαντική» νέα ανακάλυψη πετρελαίου στο Essequibo, προσθέτοντας σε εκτιμώμενα αποθέματα τουλάχιστον 10 δισεκατομμυρίων βαρελιών -- περισσότερα από το Κουβέιτ ή τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Η Γουιάνα είχε καταθέσει επείγουσα αίτηση στο ICJ τον περασμένο μήνα για να σταματήσει το δημοψήφισμα στη Βενεζουέλα.
Ταυτόχρονα, η Georgetown κατέθεσε προσφορές σε οκτώ εταιρείες, ξένες και ντόπιες, για γεωτρήσεις αργού πετρελαίου.
Ο Μαδούρο αντέδρασε αποκαλώντας τον ομόλογό του από τη Γουιάνα Ιρφάαν Άλι «σκλάβο» του αμερικανικού πετρελαϊκού κολοσσού ExxonMobil, που έκανε την ανακάλυψη.
Το Καράκας προκήρυξε το δημοψήφισμα αφότου η Τζορτζτάουν άρχισε να δημοπρατεί πετρελαϊκά μπλοκ στο Εσεκίμπο τον Αύγουστο.

 

 

Κοντά στον πόλεμο;
Η πλευρά της Γουιάνας έχει ορκιστεί ότι το "Not a blade of grass" θα παραδοθεί στη Βενεζουέλα -- υιοθετώντας τον τίτλο ενός τραγουδιού του αμερικανικού ποπ συγκροτήματος Tradewinds για τη σύγκρουση.
Η ρητορική έχει κλιμακωθεί τις τελευταίες εβδομάδες, με τους τόνους να ανεβαίνουν.
Ο πρόεδρος της Γουιάνας Ιρφάαν Άλι ζήτησε να επικρατήσει η «κοινή λογική».
Η Βενεζουέλα έχει αυξήσει τη στρατιωτική της παρουσία κοντά στα σύνορα και η Γουιάνα έχει εγείρει τη δυνατότητα να επιτραπεί η δημιουργία ξένων στρατιωτικών βάσεων στην περιοχή.
Θα μπορούσε η διαμάχη να μετατραπεί σε πόλεμο;
«Είναι ένα σενάριο», είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Josmar Fernandez, ειδικός επίλυσης συγκρούσεων στη Βενεζουέλα.
«Όταν κάποιος μιλά για εδάφη μιλάει επίσης για... εθνικιστικό αίσθημα», είπε.
Η Γουιάνα έχει προειδοποιήσει για μια «γυμνή απειλή εδαφικής επίθεσης» και ο Αλί έχει επανειλημμένα ζητήσει να επικρατήσει η «κοινή λογική».
Την Πέμπτη, η Βραζιλία εξέφρασε «ανησυχία» για τις εντάσεις και είπε ότι βρίσκεται σε επαφή και με τα δύο μέρη σε αναζήτηση «ειρηνικής λύσης».

 

Πηγή: AFP

Διαβάστε επίσης

Η Κίνα κατηγορεί τις ΗΠΑ πως «αναμοχλεύουν» τις εντάσεις στη Νότια Σινική ΘάλασσαΚόσμος

Ο στρατός της Κίνας κατηγόρησε σήμερα τις ΗΠΑ ότι «αναζωπυρώνουν εσκεμμένα» τις εντάσεις στη Νότια Σινική Θάλασσα, διότι έστειλαν πολεμικό να πλεύσει, «παράνομα» κατ’ αυτόν, σε ύδα...

Ινδονησία: Νεκροί 11 ορειβάτες από έκρηξη ηφαιστείου – Αγνοούνται 12 άτομαΚόσμος

Σωστικά συνεργεία εντόπισαν τα πτώματα ένδεκα ορειβατών μετά την έκρηξη του ηφαιστείου Μαράπι , στη Δυτική Σουμάτρα, δήλωσε σήμερα εκπρόσωπος των υπηρεσιών αντιμετώπισης εκτάκτων κ...

Guardian: Το σνομπάρισμα του Ρ. Σούνακ ενισχύει τις ελπίδες των Ελλήνων για επιστροφή των Γλυπτών του ΠαρθενώναΚόσμος

Για «αέρα αισιοδοξίας στους διαδρόμους του Μουσείου της Ακρόπολης» κάνουν λόγο οι Guardian με αφορμή τη στάση του Βρετανού πρωθυπουργού απέναντι στον Έλληνα ομόλογό του, Κυρ. Μητσο...

Γάζα: Σφοδρή κλιμάκωση του πολέμου – Ισραηλινό σφυροκόπημα σε βορρά και νότοΚόσμος

Κλιμακώνει τον πόλεμο το Ισραήλ στη Λωρίδα της Γάζας με επέκταση των χερσαίων επιχειρήσεων του πλέον και στο νότο. Ο ισραηλινός στρατός, σκιαγράφησε τις μάχες ως εξίσου «σθεναρές κ...

COP28: 117 χώρες συμφώνησαν να τριπλασιάσουν την παγκόσμια ικανότητα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έως το 2030Κόσμος

Περίπου 117 κυβερνήσεις δεσμεύτηκαν σήμερα να τριπλασιάσουν την παγκόσμια ικανότητα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έως το 2030 στη σύνοδο κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα (COP28). Η δέσμε...